Til hvers er hįskólamenntun?

academia.jpg

Į žeim nišurskuršartķmum sem viš lifum nś og hręrumst ķ er ešlilegt, raunar naušsynlegt, aš spurt sé įleitinna spurninga um gagnsemi og gęši žeirrar žjónustu sem skattfé borgaranna er variš ķ. Menntun er lķklega af flestum talin einn af hornsteinum nśtķma samfélags. Žaš hlżtur žvķ aš vera forgangsatriši aš hśn skili žvķ sem henni ber, aš skattgreišendur hljóti svo góša menntun sem kostur er fyrir žį fjįrmuni sem til hennar er variš. En hvaš er góš menntun? Er til eitthvaš sem heitir slęm menntun? Hvaš į menntašur mašur aš kunna? Hvaš į hann aš geta? Viš žessum spurningum eiga menntunarfręšingar eflaust svör, eša žaš skyldi mašur aš minnsta kosti vona, en žaš eiga allir rétt į aš velta žeim fyrir sér og žvķ langar mig til aš setja fram nokkra naflaskošunarpunkta um žetta efni. Hér kemur fyrsti pistillinn. Ég sé svo til hvort ég nenni aš skrifa fleiri.

Fyrir žetta einni öld eša svo vissu allir hvaš žaš var aš vera menntašur. Lęršur mašur var vel heima ķ klassķskum fręšum, kunni skil į helstu stefnum og straumum ķ heimspeki, hugmyndasögu og listum, var ritfęr og vel mįli farinn en var žó vķs til aš slį um sig meš torskildum latķnufrösum og tilvitnunum ķ Shakespeare, Goethe eša Jónas Halgrķmsson. Til višbótar hafši hann svo afburša žekkingu į kjörsviši sķnu, hvort sem žaš var nś gušfręši, lög eša nįttśruvķsindi, og skyldi engum dirfast aš draga yfirburši hans į žvķ sviši ķ efa, enda var hann žrautęfšur ķ rökfręši og žrętubókarlist.

Ķ dag er öldin nokkuš önnur. Sérfręšingar nśtķmans, og ég undanskil sjįlfan mig ekki hvaš žetta varšar, eru oftar en ekki hįlfvankašir nördar fastir ķ hugarheimi eigin kjörsvišs, žekkja hvorki haus né sporš į helstu verkum menningarsögunnar og geta ekki tjįš sig nema ķ flaumósa bišu fręšiorša sem enginn utan fįmenns hóps sérfręšinga skilur. Mašur vonar žó aš sérfręšižekking žeirra sé hafin yfir gagnrżni en žorir eiginlega ekki aš spyrja af ótta viš aš drukkna ķ įšurnefndu fręšioršaflóši.

geo_1032570.jpg Fyrir nokkrum įrum (nįnar tiltekiš ķ september 2006) birtist ķ hinu įgęta leikmannsvķsindariti Geo skemmtileg grein žar sem blašamašurinn Susanne Paulsen stillti einmitt upp žessum andstęšum (aš vķsu ekki ķ žessum oršum) og velti vöngum yfir spurningunni um hvaš lęršur mašur į yfirleitt aš kunna og hvernig žvķ er sinnt ķ hįskólum vķšs vegar um Evrópu. Mér žótti greinin merkileg og geymdi žvķ eintakiš uppi ķ hillu, hafandi žaš ķ huga aš gaman gęti veriš aš blogga um efniš, en kem žvķ ekki ķ verk fyrr en nś. Greinin er ekki sķst įhugaverš fyrir mešfylgjandi mynd sem ég geršist svo djarfur aš stela. Hśn samanstendur af 76 tölusettum ķkonum sem ritstjórn Geo valdi meš žaš aš markmiši aš gefa einhvers konar žverskurš af mannlegri žekkingu. Žaš er gaman aš spreyta sig į myndinni og velta vöngum yfir žeim hugrenningatengslum sem hvert ķkonanna kveikir. Ég verš aš jįta aš ég įttaši mig ekki strax į öllum myndunum. Er menntun minni žį įbótavant? Eša er žaš ef til vill nóg aš ég žekki mķnar bakterķur? Žaš er freistandi aš halda įfram meš žessar pęlingar, en mynd segir meira en mörg orš, svo ég męli frekar meš aš blogglesendur verji tķma sķnum ķ aš grannskoša myndina og spreyta sig į žrautinni. ATH: Žaš žarf aš smella į myndina til aš opna hana og smella svo aftur į hana til aš sjį hana ķ almennilegri upplausn.

Góšar stundir.


« Sķšasta fęrsla | Nęsta fęrsla »

Athugasemdir

1 identicon

Góšur pistill. Žetta er aušvitaš sķgild spurning fręšanna: Hvort er betra aš menntašir menn séu fjölfręšingar, vel aš sér ķ mörgum greinum og fęrir um aš setja tengingar į milli žeirra og beita greiningarašferšum ólķkra fręšigreina (žaš sem ķ dag er gjarnan kallaš "žverfaglegt") eša hvort betra sé aš viškomandi menntamašur einbeiti sér aš sķnu fagi og žekki į žvķ hvern krók og kima. Viš žessu eru aušvitaš engin aušveld svör, og ķ raun var ein af įstęšunum fyrir žvķ aš ég fór ķ sagnfręši žaš aš ég taldi aš žęr vęri aušveldara en ella aš blanda saman ólķkum greinum og öšlast žar meš vķštękari žekkingu, flest į sér jś sögu sem sagnfręšingar rannsaka žį.

Svo er enn önnur spurning hvort sérhęfingin eigi aš vera meiri eša minni į yngri skólastigum. Ég man t.d. aš ég skildi ekki tilganginn meš sumu af žvķ sem ég neyddist til aš taka ķ framhaldsskóla og verš aš višurkenna aš stęršfręšin er t.d. öll meira eša minna horfin, žó lķklega sé aušveldara aš rifja hana upp heldur en žurfa aš lęra hana frį grunni.

 Svo eru fleiri spurningar sem vert er aš taka meš sem tengjast žessu. Hversu straumlķnulaga į t.d. menntun aš vera? Er tilgangur nįms ašeins aš standast stöšluš próf? Hvaš meš žjįlfun gagnrżnnar hugsunar og sjįlfstęšra skošana/įkvaršana? Eru sum fög mikilvęgari en önnur? Nś er veriš aš endurskoša kennsluskrį framhaldsskólanna ķ tengslum viš styttingu framhaldsskólanįms og svo viršist sem žaš séu fyrst og fremst žau fög sem erfišara er aš męla meš stöšlušum prófum og sem hafa hugsanlega ekki jafn augljósan įvinning sem eru skorin burt. T.d. sagnfręši, sįlfręši, heimspeki og fleira ķ žeim dśr. Er žaš ęskileg žróun?

Allavega, góš grein enda žarft umręšuefni

Villi (IP-tala skrįš) 7.10.2010 kl. 15:09

2 Smįmynd: Oddur Vilhelmsson

Takk fyrir žetta, Villi.

Jį, žetta er snśin spurning. Djśp og ķtarleg sérfręšižekking er aušvitaš naušsynleg sérfręšingum, hvort sem um er aš ręša sérfręšinga ķ akademķskum stöšum eša til dęmis gęšastjóra ķ fyrirtęki, en breišur grunnur er lķka naušsynlegur, einkum žegar aš žvķ kemur aš „hugsa śt fyrir kassann“. Ég er žeirrar skošunar aš styttings nįms sé óheillaskref. Ég sé ekki aš nokkuš gott hljótist af žvķ aš ęša ķ gegn um nįmsįrin meš bęgslagangi og lįtum. Raunar er ég lķka žeirrar skošunar aš BS-nįm sé allt of stutt. Žś nęrš hvorki almennilegri dżpt né yfirsżn į žremur įrum. Hér ķ aušlindadeild pökkum viš alltof miklu efni į žennanstuttan tķma. Nemendur eiga varla séns ķ aš tileinka sér žetta allt į žeim tķma sem gefinn er. Eftir žvķ sem ég hugsa žessi mįl meira verš ég sannfęršari um aš heillavęnlegra vęri aš fella nišur BS-stigiš og innrita nemendur beint ķ 5-įra MS-nįm, svona svipaš og ķ gamla žżska Diplom-kerfinu. En žaš er lķklega borin von aš af einhverju slķku verši ķ brįš. Nś eiga allir aš fylgja Bologna-kerfinu (sem hefur svosem sķna kosti lķka).

Oddur Vilhelmsson, 7.10.2010 kl. 15:50

Bęta viš athugasemd

Hver er summan af fjórum og sextįn?
Nota HTML-ham

Innskrįning

Ath. Vinsamlegast kveikiš į Javascript til aš hefja innskrįningu.

Hafšu samband